Iedereen kende V&D. Toch verdween het

Bekend zijn is iets anders dan relevant blijven.

Door: Carlos Willems

Je kunt bijna iedereen in Tilburg vragen waar vroeger de V&D zat. Vrijwel iedereen kent de naam nog.

En toch verdween het warenhuis. Op 31 december 2015 sprak de rechtbank Amsterdam het faillissement uit. Meer dan 10.000 medewerkers van V&D en La Place werden geraakt en 62 warenhuizen sloten. Vanaf 15 februari 2016 bleven de deuren definitief dicht.

V&D stond niet alleen. In drie opeenvolgende jaren sloten de laatste winkels van drie ketens die bijna iedereen kende.

Free Record Shop ging in mei 2013 failliet: 141 filialen en 755 medewerkers. Er volgde een doorstart met een deel van de winkels en later een nieuw outletconcept. Maar de keten bleef sterk afhankelijk van fysieke entertainmentproducten, terwijl de verkoop van muziek en films steeds verder naar online verschoof. In april 2014 sloten ook de laatste 36 winkels.

Schoenenreus, opgericht in 1969 in Uden, was uitgegroeid tot een van de grootste schoenenketens van de Benelux. Begin 2013 had het bedrijf ruim 200 filialen en ongeveer 1.500 medewerkers.

Op 24 januari 2013 volgde het faillissement. Bij de doorstart bleef ongeveer duizend van de vijftienhonderd banen behouden en werd flink gesneden in het aantal winkels. Ook werd met een nieuwe winkelformule geprobeerd de keten weer levensvatbaar te maken.

Maar de omzet bleef onder druk staan. De economische crisis, veranderend koopgedrag en concurrentie van webwinkels bleken uiteindelijk te zwaar. In januari 2015 ging Schoenenreus opnieuw failliet.

Twee doorstarts. Twee pogingen om het bedrijf aan te passen. Maar in beide gevallen bleek de verandering onvoldoende om de structurele verschuiving in de markt op te vangen.

Een merk verdwijnt zelden door één verkeerde beslissing. Meestal stapelen de problemen zich op: een onduidelijke positie, hoge vaste lasten, operationele missers en een klant die sneller verandert dan de organisatie.

Een doorstart die vooral schulden en kosten saneert, maar de klantbelofte en het verdienmodel onvoldoende vernieuwt, koopt uiteindelijk vooral tijd.

De ontwikkeling is nog steeds zichtbaar. Locatus telde begin 2026 ruim 205.000 retailpanden in Nederland, circa 1.600 minder dan een jaar eerder. Het was het tiende jaar op rij waarin dat aantal daalde. Tegelijkertijd liep de leegstand op van 6,7 naar 7,0 procent.

Het CBS meldde over juni 2026 juist 302 faillissementen: 4 procent minder dan een jaar eerder. De faillissementsgraad daalde van 8,6 naar 8,1 per honderdduizend bedrijven.

Minder faillissementen dus, maar toch minder retailpanden.

Niet iedere verdwijnende winkel is een faillissement. En niet ieder bekend merk heeft nog een gezond verdienmodel.

De echte ondernemersles?

Naamsbekendheid is geen bescherming. Je moet klanten iedere dag opnieuw een reden geven om voor jou te kiezen.

En als het misgaat, is snijden in de kosten vaak het makkelijkste deel. De moeilijkste vraag is: waarom zou de klant volgend jaar nog voor ons kiezen?

Welk verdwenen merk uit Tilburg of Brabant mis jij nog steeds?