De cijfers draaien, en juist de sectoren die hier sterk zijn staan bovenaan

Een ondernemer die wil weten hoe het met de economie gaat, kijkt zelden naar het aantal faillissementen. Logisch: dat cijfer gaat over bedrijven die er al niet meer zijn. Het zegt iets over gisteren.

Toch is het de moeite waard, want er is iets veranderd.

In augustus gingen in Nederland 304 bedrijven failliet. Negen procent meer dan een jaar eerder. In juli lag datzelfde cijfer nog elf procent lager dan een jaar eerder.

Van een daling van elf procent naar een stijging van negen procent, in twee maanden.

Het CBS noemt dat zelf geen kentering, en daar valt wat voor te zeggen. Eén maand is geen trend. Maar wie wekelijks bij bedrijven aan tafel zit die in de problemen zitten, herkent dit soort draaien.

ONDER HET GEMIDDELDE ZIT EEN GROOT VERSCHIL

Om sectoren eerlijk te kunnen vergelijken rekent het CBS met de faillissementsgraad: het aantal faillissementen per honderdduizend bedrijven. De bouw telt nu eenmaal veel meer bedrijven dan de horeca, dus kale aantallen zeggen weinig.

In augustus lag die graad over alle sectoren samen op 8,1. Dat komt neer op ongeveer één faillissement per 12.300 bedrijven.

In de horeca was dat 21,0, oftewel één op de 4.800 bedrijven. In de industrie 20,1, één op de 5.000. In de bouw 16,5, één op de 6.100.

Voor Midden-Brabant is dat geen abstracte verdeling. Industrie, bouw en logistiek wegen hier zwaarder dan gemiddeld in Nederland. De sectoren die bovenaan staan, zijn precies de sectoren waar deze regio voor een groot deel op draait.

De horeca verdient daarbij een aparte opmerking, want die is het vreemdste geval in de hele reeks. De faillissementsgraad daalde er van 30,8 naar 21,0, de sterkste verbetering van alle sectoren. Het gaat er dus beduidend beter dan vorig jaar. En toch staat de horeca nog altijd bovenaan. Zo diep zat die sector.

WAAROM HET CIJFER ALTIJD ACHTERLOOPT

Een faillissement is zelden het begin van de problemen. Het is het einde van een proces dat meestal twaalf tot achttien maanden eerder begon. De cijfers van augustus gaan dus over beslissingen die in 2025 zijn genomen, of juist niet zijn genomen.

Wat zich in die tussenliggende periode afspeelt, komt in geen enkele statistiek terecht.

Terwijl je het in de praktijk wel degelijk ziet.

De btw-aangifte wordt keurig op tijd gedaan, maar het bedrag wordt niet overgemaakt. Op papier is er dan niets aan de hand.

Crediteuren worden selectief betaald. De leverancier die je echt niet kwijt wilt binnen dertig

dagen, de rest schuift op naar zestig of negentig.

En een betalingsregeling die net niet wordt gehaald. Eén termijn te laat, dan twee. De

regeling loopt nog, tot het moment dat hij wordt ingetrokken.

Geen van die drie is een faillissement. Alle drie gaan eraan vooraf.

WAT HET VIERDE KWARTAAL LASTIG MAAKT

De komende maanden zijn voor een bedrijf onder druk de zwaarste van het jaar. Op 31 oktober moet de btw-aangifte over het derde kwartaal binnen zijn. In december hakken banken en accountants knopen door over kredietruimte en over de vraag of een jaarrekening met of zonder opmerking over de continuïteit wordt afgegeven.

Wie nu al weet dat het bedrag er op 31 oktober niet is, kan daar iets aan doen. Maar dan moet het nu gebeuren, en niet op 30 oktober.

Drie dingen die deze maand nog kunnen:

Doe altijd aangifte, ook als je niet kunt betalen. Geen aangifte doen maakt de situatie meteen een stuk ernstiger.

Meld betalingsonmacht op tijd als je de loonheffing of de omzetbelasting niet kunt voldoen.

Daar geldt een korte termijn voor, en wie die laat verlopen loopt als bestuurder persoonlijk risico.

Zoek contact met de Belastingdienst of met je financier vóórdat een regeling wordt ingetrokken, niet erna. Daarna is de ruimte vrijwel altijd kleiner.

Maandag 12 oktober komt het CBS met de cijfers over september. Dan weten we of augustus een uitschieter was, of het begin van iets anders.

Carlos Willems is ondernemer en adviseur bedrijfsherstel. Hij begeleidt MKB-bedrijven die in financiële problemen zitten.

Bron: CBS, faillissementen augustus 2026.