Onderzoek gratis huwelijk: wachttijd Tilburg 175 dagen, helft Brabantse gemeenten neemt onwettelijke maatregelen

De helft van alle Brabantse gemeenten neemt onwettelijke maatregelen bij het aanbieden van een gratis huwelijk. Gemeenten hanteren een inkomenstoets, sluiten inwoners uit andere gemeenten uit of rekenen zelfs tóch kosten bij een ‘gratis’ huwelijk. Dit en meer blijkt uit onderzoek van trouwplatform ThePerfectWedding.nl naar het aanbod van gratis huwelijken in alle 355 Nederlandse gemeenten.

De meest voorkomende maatregel van gemeenten om de kosten van het gratis huwelijk te drukken, is het weren van inwoners uit andere gemeenten. In totaal hanteren 27 gemeenten deze uitsluiting, waaronder Eindhoven, Waalwijk en Oosterhout.

Tóch kosten bij gratis huwelijk

In de gemeenten Halderberge en Bergen op Zoom kan een bruidspaar niet gratis trouwen. De gemeenten rekenen namelijk kosten bij een ‘gratis’ huwelijk. In Halderberge betaalt een koppel € 59 voor een verklaring van het voorgenomen huwelijk. Inwoners van Bergen op Zoom moeten daarvoor € 55,50 afrekenen.

Ronald Zijlstra van de Nederlandse Vereniging voor Burgerzaken (NVVB) is daarover heel duidelijk: “Kosteloze huwelijken mogen geen leges in rekening gebracht worden door de gemeenten. De wet staat dit niet toe.”

Inkomenstoets: gratis trouwen alleen bij lager inkomen

In Boxmeer, Heusden, Landerd, Reusel-De Mierden, Waalwijk, Oirschot en Bergeijk is een kosteloze huwelijkssluiting alleen beschikbaar voor inwoners met een lager inkomen. Ook voor zo’n uitsluiting is geen wettelijke grondslag. Deze manier van uitsluiten lijkt typisch Brabants. Buiten Brabant zijn er slechts twee gemeenten die hetzelfde te werk gaan.

Desondanks begrijpt Zijlstra van de NVVB dat gemeenten beperkingen opleggen: “Sommige gemeenten krijgen zo veel verzoeken binnen, dat er steeds minder mogelijkheden zijn voor bijvoorbeeld mensen die de kosten moeilijk kunnen opbrengen.”

Wachttijd korter door overtredingen

De Brabantse gemeenten die buitenstaanders weren, hebben een wachttijd van 56 dagen voor een gratis huwelijk. De wachtlijst bij gemeenten die iedereen een gratis huwelijk aanbieden en zich dus aan de wet houden, is langer: 90 dagen.

De zeven gemeenten die een inkomenstoets hanteren, hebben een gemiddelde wachttijd van slechts 8 dagen. In de gemeenten Bergeijk, Landerd en Oirschot hoeven bruidsparen zelfs helemaal niet op een wachtlijst te staan. Wel moeten zij daar rekening houden met een ondertrouwperiode van twee weken.